20260112
Βόγγολης Δημήτρης
Αγαπημένα
·
18 Δεκεμβρίου 2025 στις 8:25 μ.μ.
·
Του Δημήτρη Βόγγολη
Σπεύσιππος και οι Ειδητικοί Αριθμοί του Πλάτωνος
Το 348 π.Χ ο Σπεύσιππος διαδέχθηκε ως ανιψιός του Πλάτωνος την διεύθυνση της Ακαδημίας Αθηνών, όπου παρέμεινε μέχρι το 339 π.Χ.
Κατά την εποχή εκείνη ελέγετο ότι κανείς δεν μπορούσε ν ανταποδώσει στις ατάκες του Διογένη ο οποίος ήτο αναρχικός στη σκέψη και την πράξη, κοσμοπολίτης που γύριζε αδέσποτος εντός και εκτός Αττικής, μα πάνω απ' όλα φιλόσοφος performer με απαράμιλλο ταλέντο στην πανηγυρική γελοιοποίηση και διάλυση κάθε αξίας και θεσμού της οργανωμένης κοινωνίας, αλλά βρήκε τον δάσκαλό του από τον Σπεύσιππο.
Πράξη Α΄ – Η Ακαδημία
Σκηνικό: Κήπος με κίονες, φορείο, μαθητές γύρω. Φωτισμός χρυσαφένιος.
Σκηνή 1: (Ο Σπεύσιππος μεταφέρεται σε φορείο από μαθητές. Ο Διογένης μπαίνει με ραβδί.)
Διογένης: «Τι την θέλεις τη ζωή σου, Σπεύσιππε, να διδάσκεις χωρίς πόδια;»
Σπεύσιππος: «Ο Νους μεταδίδει διδασκαλίαν, και όχι οι πόδες.»(ιστορική ατάκα)
(Ο Χορός γελά και χειροκροτεί. Ο Διογένης μένει σιωπηλός.)
Πράξη Β΄ – Το Πανδοχείο
Σκηνικό: Σκοτεινό καπηλειό με τραπέζια, κόκκινα φώτα, ήχοι αυλού.
Σκηνή 1: (Ο Διογένης βλέπει τον Δημοσθένη να κρύβεται.)
Διογένης: «Δημοσθένη, όσο περισσότερο μπαίνεις μέσα, τόσο περισσότερο βυθίζεσαι!» (Ο Χορός γελά, ο Δημοσθένης φεύγει ντροπιασμένος.)
Πράξη Γ΄ – Η Φιλοσοφική Αντιπαράθεση
Σκηνικό: Κήπος της Ακαδημίας. Πράσινος φωτισμός, ήχοι πουλιών. Δύο καθίσματα αντικριστά.
Σκηνή: Στην αγορά της Αθήνας Ο Δημοσθένης περπατάει με σοβαρότητα, κρατώντας ειλητάρια λόγων. Ξαφνικά, στη γωνία, βλέπει τον Διογένη να βγαίνει από το πιθάρι του, με το βλέμμα του να λάμπει ειρωνικά.
Διογένης (με σαρκασμό): «Ω, Δημοσθένη! Πάλι με λόγια γεμίζεις τον αέρα; Ήρθες να πείσεις και τα περιστέρια;»
Δημοσθένης (τρομαγμένος, ψιθυρίζει): «Αλίμονο… ο κυνικός! Αν αρχίσει να με ξεγυμνώνει με τα λόγια του, θα γίνω περίγελως…»
Κοιτάζει γύρω του, και πριν καν ο Διογένης προλάβει να πλησιάσει, ο Δημοσθένης μαζεύει τα ειλητάρια του και τρέχει να κρυφτεί πίσω από μια στοά.
Διογένης (γελώντας δυνατά): «Να λοιπόν ο ρήτορας που φοβάται την αλήθεια! Ούτε οι λόγοι του δεν τον σώζουν από τον ίδιο του τον φόβο.»
(ο ρήτορας που τρέχει να κρυφτεί μπροστά στον κυνικό φιλόσοφο, σαν να παραδέχεται ότι η δύναμη του λόγου δεν αρκεί απέναντι στην ωμή ελευθερία του Διογένη).
Σκηνή 1:
Σπεύσιππος: «Το Εν και η Αόριστη Δυάς γεννούν τους Ειδητικούς Αριθμούς. Από αυτούς προκύπτουν τα αισθητά.»
Διογένης: «Αριθμοί, επίπεδα, σκαλοπάτια! Μα η ζωή είναι απλή: ψωμί, κρασί και λίγη σκιά.»
Σπεύσιππος: «Εγώ αποποιούμαι την θεωρία του Πλάτωνος. Αναγνωρίζω μόνο τους μαθηματικούς αριθμούς. Το Αγαθό δεν υπάρχει εξ αρχής· είναι προϊόν εξελικτικής πορείας.»
«Άρα το Αγαθό σου χρειάζεται χρόνο για να ψηθεί, σαν φακές στο καζάνι!»
(Ο Χορός γελά, αλλά αναγνωρίζει τη σοβαρότητα του Σπεύσιππου.)
Πράξη Δ΄ – Η Πυθαγορική Αριθμολογία
Σκηνικό: Σκηνή με μεγάλους φωτισμένους αριθμούς (1–10) που ανάβουν όταν αναφέρονται.
Σκηνή 1:
Σπεύσιππος: «10: το Αγαθό, 9: η Κίνηση, 8: ο Έρως, 7: η Νόηση, 6: η Ζωή, 5: τα Αισθητά, 4: τα Γεωμετρικά, 3: ο Μαθηματικός Αριθμός, 2: το Άπειρο, 1: η Ενότητα.»
Διογένης: «Κι εγώ λέω: 1 πιθάρι για σπίτι, 2 χέρια για να ζητιανεύω, 3 σκυλιά για παρέα!»
(Ο Χορός σχολιάζει: «Ο Διογένης γελοιοποιεί, ο Σπεύσιππος θεμελιώνει.»)
Πράξη Ε΄ – Επίλογος
Σκηνικό: Σκοτεινό σκηνικό, μπλε φωτισμός σαν νυχτερινός ουρανός, γραφείο με πάπυρο.
Σκηνή 1: (Σπεύσιππος γράφει επιστολή προς τον Βασιλιά Φίλιππο Β΄.)
Διογένης: «Γράφεις σε βασιλιάδες, Σπεύσιππε; Εγώ γράφω μόνο στον άνεμο.»
Εγγραφή σε:
Σχόλια ανάρτησης (Atom)
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου